Program “Czyste Powietrze” miał pomóc, ale dla wielu stał się finansowym koszmarem. Rząd planuje działania, które mogą odmienić sytuację.

Czyste Powietrze” zamieniło ich życie w koszmar. Rząd szykuje ratunek dla tysięcy Polaków

Tysiące Polaków, którzy chcieli wymienić stare piece i docieplić domy, teraz stoją przed koniecznością zwrotu dotacji. Program “Czyste Powietrze” miał pomóc w termomodernizacji, ale dla wielu właścicieli nieruchomości zamienił się w finansowy koszmar. Rząd jednak szykuje ratunek.

Problem dotyczy osób, które padły ofiarą nieuczciwych wykonawców. Podpisywały pełnomocnictwa, a firmy same składały wnioski i prowadziły dokumentację. Kiedy jednak w toku kontroli wykryto nieprawidłowości, wojewódzkie fundusze zaczęły domagać się zwrotu pieniędzy właśnie od właścicieli domów.

Takich osób nie możemy pozostawić samych sobie — podkreśla Robert Gajda, wiceprezes Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Dlatego trwają prace nad specjalną ustawą, która ma chronić oszukanych beneficjentów.

Propozycja NFOŚiGW zakłada, że poszkodowani właściciele, którzy złożą zawiadomienie do prokuratury o oszustwie, otrzymają wsparcie państwa. Egzekucja wobec nich zostanie wstrzymana, a jeśli potwierdzą się zarzuty, odpowiedzialność finansową przejmie Skarb Państwa.

Państwo zapłaci za oszustów
To oznacza, że to nie właściciel, lecz budżet państwa będzie musiał zwrócić pieniądze wojewódzkim funduszom. Następnie Skarb Państwa będzie dochodzić zwrotu od nieuczciwych firm. — Myślę, że jeszcze kilka tygodni przed nami — mówi Gajda o pracach nad projektem.

Nad rozwiązaniami prawnymi pracują cztery ministerstwa: klimatu i środowiska, funduszy i polityki regionalnej, finansów oraz sprawiedliwości. Wojewódzkie fundusze właśnie szacują, ilu beneficjentów jest zagrożonych żądaniem zwrotu dotacji.

Dodatkowe kłopoty wykonawców
Problem dotyczy przede wszystkim osób, które skorzystały z prefinansowania i najwyższych dotacji. Ale to nie koniec zmartwień. Firmy wykonujące termomodernizacje narzekają na gigantyczne opóźnienia w wypłatach — od 3 do 9 miesięcy, co zagraża ich funkcjonowaniu.

Od początku programu w 2018 r. podpisano 940 tys. umów o dofinansowanie, wypłacono ponad 18,6 mld zł.