TVN może czekać nieoczekiwana transformacja. Czy nowi właściciele zmienią kierunek stacji? Ekspert przewiduje możliwe konsekwencje.

Netflix rezygnuje z przejęcia Warner Bros. Discovery — właściciela m.in. TVN i TVN24. Wszystko wskazuje na to, że gigant medialny trafi w ręce Paramount, kontrolowanego przez rodzinę Ellisonów, bliską Donaldowi Trumpowi. Co to oznacza dla polskich widzów? Dr Krzysztof Grzegorzewski, adiunkt Katedry Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Łódzkiego, nie owija w bawełnę. — Zmianę linii programowej i ramówki TVN-u uważam za prawdopodobną, za bardzo możliwą. Najprawdopodobniej to nastąpi — mówi medioznawca w rozmowie z “Faktem”.

Decyzja Netfliksa zelektryzowała branżę mediów po obu stronach Atlantyku. Ale w Polsce pytanie jest jedno: co stanie się z TVN-em?

Jak w CBS — tylko po polsku?
Paramount już raz pokazał, jak zamierza postępować z przejętymi mediami. Po przejęciu CBS News zatrudnił na stanowisku redaktora naczelnego Bari Weiss, założycielkę konserwatywnego portalu Free Press. Zdaniem dr. Grzegorzewskiego podobny scenariusz może czekać TVN24.

Ona (stacja — przyp. red.) prawdopodobnie zostanie przekształcona w kierunku bardziej konserwatywno-prawicowym. Albo gwałtownie — w co wątpię, bo nie sądzę, żeby popełniono tego typu błąd — albo powoli, małymi krokami, stosunkowo bezobjawowo, ale w końcu jednak po jakimś czasie dostrzegalnie — tłumaczy ekspert.

Scenariusz “powolnego duszenia” wydaje mu się bardziej prawdopodobny. Zmiany mogą zacząć się od wymiany dyrektorów programowych i szefów redakcji. Warto przy tym pamiętać, że TVN Fakty i TVN24 to osobne byty.

Dr Grzegorzewski zwraca uwagę na jeden kluczowy czynnik: ludzi. TVN24 przez lata budował zespół znany z asertywności i wyrazistych poglądów. Tacy dziennikarze nie przyjmą zmiany linii programowej bez reakcji.

Oni się nie pogodzą tak po prostu z tym, że nagle im ktoś zmienia ramówkę. Część z nich prawdopodobnie odpłynie, odejdzie. Być może zostanie zwolniona. Wyobrażam sobie, że część tej ekipy zasili na przykład Telewizję Publiczną i wzmocni pozycję takich kanałów jak TVP Info — mówi ekspert.

Część widzów podąży za swoimi ulubionymi twarzami. — Gdzie jest Kajdanowicz, gdzie jest Kolenda-Zalewska, gdzie jest Werner? — pyta retorycznie dr Grzegorzewski, szkicując reakcję lojalnych odbiorców stacji.

Rynek nie znosi próżni
Medioznawca przywołuje historyczny przykład, który dobrze ilustruje mechanizm rynku. Gdy po wyborach w 2023 r. TVP Info straciło dotychczasowy charakter, widzowie spragnieni prawicowej narracji błyskawicznie znaleźli nowy dom — w Telewizji Republika, która niemal z dnia na dzień wyrosła na liczącą się siłę medialną.

Rynek medialny, zwłaszcza w takim kraju jak nasz, nie znosi próżni. Jeżeli jest potencjał odbiorców, którzy podzielają wartości europejskie, inkluzywność, tolerancję wobec mniejszości, dbałość o demokrację — ten potencjał gdzieś musi się odłożyć — przekonuje ekspert.

Jego zdaniem “uprawicowiony” TVN nie zaszkodzi demokratycznej debacie publicznej — przesunie ją jedynie w inne miejsce. Potencjalnymi beneficjentami mogą być TVP Info czy np. Polsat.

Tusk bezsilny. Bo to Amerykanie
Pojawia się jednak fundamentalne pytanie: czy rząd Donalda Tuska mógłby jakoś zablokować zmiany w TVN? Dr Grzegorzewski jest w tej kwestii bezlitośnie szczery.

— Rząd Tuska nie będzie w stanie zrobić czegokolwiek, żeby tę telewizję ochronić przed prawicowością, przed wpływami Trumpa — stwierdza wprost.

Ekspert przypomina sytuację z 2021 r. Gdy rząd PiS próbował wprowadzić tzw. Lex TVN, który de facto mógłby odebrać stacji koncesję, ustawa została zawetowana przez prezydenta Dudę. Powód? Silna presja ze strony Waszyngtonu — Polska i USA są związane umową handlową z początku lat 90. chroniącą interesy amerykańskich inwestorów.

— Jeżeli bliscy znajomi Trumpa posiadający tę telewizję będą chcieli tu wprowadzać zmiany — po prostu je wprowadzą — mówi dr Grzegorzewski.

Szczęście w nieszczęściu?
Medioznawca nie wyklucza jednak paradoksalnego efektu całej sytuacji. Jeśli TVN24 rzeczywiście zmieni profil, część jego dotychczasowych dziennikarzy może zasilić Telewizję Publiczną — i tym samym wzmocnić jej pozycję.

Wbrew pozorom to może być szczęście w nieszczęściu. Telewizja Publiczna z cywilizowanym, prozachodnim, demokratycznym przekazem po prostu się umocni w sensie odbiorczym i będzie chętniej oglądana — ocenia ekspert.

Zastrzega jednak, że kluczowy będzie sposób przeprowadzenia ewentualnych zmian. Jeśli nowy właściciel zdecyduje się na gwałtowny przewrót — masowe zwolnienia, natychmiastowa zmiana linii programowej — obserwatorzy będą świadkami scen podobnych do tych z końca grudnia 2023 r., gdy zmieniała się TVP.

Na razie transakcja musi przejść przez akcjonariuszy Warnera i regulatorów antymonopolowych w USA i za granicą.