Prezydent wetuje zmiany, których domagała się jego nowa doradczyni. “To jakiś absurd”

Część przepisów ustawy o deregulacji energetyki zawetowanej w poniedziałek przez Karola Nawrockiego proponował zespół kierowany przez Wandę Buk, od tygodnia doradczynię prezydenta ds. energetyki. Zmiany miały m.in. ułatwić inwestowanie w odnawialne źródła energii, ale też uprościć rachunki za prąd.

Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Onetu
Na rekord
Prezydent Karol Nawrocki idzie na rekord. W ciągu pierwszych trzech tygodni swojego urzędowania zawetował już cztery ustawy i wszystko wskazuje na to, że to nie koniec. Tylko w poniedziałek ogłosił, że nie podpisze ustawy o wsparciu Ukraińców, zmian w ordynacji podatkowej, a także przepisów dotyczących deregulacji w energetyce.

To ostatnie weto jest chyba najbardziej zaskakujące. Tłumaczył je szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki. Przekonywał, że “rząd po raz kolejny próbuje w ramach instalacji OZE [Odnawialnych Źródeł Energii] dopuścić do swego rodzaju samowolki.

Bez zezwolenia budować instalacje OZE do 5 MW. To są już naprawdę średnie instalacje i miałyby być one poza jakąkolwiek kontrolą państwa. Ja rozumiem, że nie wpisali tego do ustawy wiatrakowej, więc tą ustawą chcieli to dopełnić — powiedział prezydencki minister.

I dodał: — Możemy rozmawiać o OZE, ale w sposób przejrzysty i racjonalny, a nie poprzez różne rozwiązania lobbystyczne, które mają spowodować, że każdy będzie mógł budować w takim zakresie, w jakim sobie będzie chciał — dodał szef kancelarii prezydenta.

Zawetowane przepisy podnosiły z 1 do 5 MW próg mocy zainstalowanej instalacji OZE, od którego niezbędne jest uzyskanie odpowiedniej koncesji. Kolejny przepis podnosił próg mocy instalacji fotowoltaicznej, od którego niezbędne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Miał wzrosnąć ze 150 do 500 kW, pod warunkiem że instalacja miałaby służyć wyłącznie do zaspokojenia własnego zapotrzebowania.

Dodatkowym warunkiem było to, żeby instalacja nie znajdowała się na obszarach ochrony przyrody, takich jak: park narodowy, rezerwat, park krajobrazowy, Natura 2000, obszar chronionego krajobrazu, użytek ekologiczny, zespół przyrodniczo-krajobrazowy, oraz w ich otulinach, o ile zostały wyznaczone.

Ustawa przewidywała też uproszczenie rachunków za energię elektryczną. Widoczne na nim miały być tylko najważniejsze składniki kosztowe, dzięki którym odbiorca w gospodarstwie domowym będzie wiedział, ile wynosi koszt samej energii, obrotu nią, koszt dystrybucji oraz łączna kwota do zapłaty.

Nowe przepisy miały też zmienić zasady tzw. cable poolingu, czyli połączenia różnych instalacji na jednym przyłączu do sieci, tak aby z tego rozwiązania mogły korzystać wszystkie, a nie tylko wskazane rodzaje OZE, oraz dodatkowo magazyny energii.

Propozycje deregulacji w energetyce zostały wypracowane wspólnie z przedsiębiorcami. To ich postulaty zawetował prezydent. To bardzo zła decyzja” — napisał na platformie X minister energii Miłosz Motyka.

Ustawa była efektem m.in. prac specjalnego zespołu, którego prace pilotował właściciel InPostu i jeden z najbogatszych Polaków Rafał Brzoska. Osobą współodpowiedzialną w tej ekipie za kwestie energetyczne była Wanda Buk. Za rządów Prawa i Sprawiedliwości zajmowała m.in. stanowisko wiceministry cyfryzacji, a później została członkinią zarządu Polskiej Grupy Energetycznej.

W mediach społecznościowych łatwo można znaleźć jej wypowiedzi z ostatnich miesięcy dotyczące konieczności liberalizacji przepisów dotyczących inwestowania w odnawialne źródła energii.

Kolejnym postulatem dla inwestujących w odnawialne źródła energii jest zrównanie obowiązku posiadania koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej z instalacji OZE z konwencjonalnymi źródłami wytwarzania. Dotychczas konieczność uzyskania koncesji dla źródeł konwencjonalnych obowiązywała w przypadku mocy zainstalowanej powyżej 50 MW. Dla OZE był to próg 1 MW. Skąd takie rozróżnienie? Czy jest zasadne tak równe traktowanie instalacji wytwórczych? Według nas nie. Należy więc zrównać te progi do poziomu 50 MW, skracając procesy administracyjne dla wytwórców OZE i tym samym ułatwiając w Polsce dalszą transformację energetyczną” — mówiła Wanda Buk na nagraniu z 12 kwietnia.

Postulat zespołu Brzoski był więc o wiele dalej idący niż zmiana przepisów, której ostatecznie chciał rząd. Urząd Regulacji Energetyki zgodził się, by nie trzeba było ubiegać się o koncesję jedynie wtedy, gdy moc wytwarzana z OZE dzięki konkretnej instalacji nie przekraczała 5 MW, a nie 50.

W projekcie ustawy, który rząd wysłał do Sejmu, załączono uwagi zespołu — krytykujące projekt za zachowawczość.

Inne propozycje częściowo lub w całości zostały jednak uwzględnione przez rząd i tak zostały uchwalone przez parlament. W poniedziałek prezydent je zawetował. A najdziwniejsze w tym wszystkim jest to, że wspomniana wcześniej Wanda Buk tydzień temu została powołana na doradczynię prezydenta. Jak sama ogłosiła w mediach społecznościowych, ma doradzać głowie państwa m.in. w dziedzinie deregulacji i energetyki.

Tymczasem w ciągu kilku ostatnich dni Karol Nawrocki zawetował aż dwie ustawy z tego obszaru: deregulacyjną i wiatrakową.

— To jakiś absurd. Od miesięcy pracowaliśmy razem z przedsiębiorcami i ekspertami nad zmianą przepisów, czego domagał się sam biznes. Wszystko jak krew w piach – mówi nam ważny urzędnik rządu.