Po śmierci Michała płakał cały Kraków. Zatłukli go dla zabawy kijem bejsbolowym

Wojciech K. i Paweł T. nudzili się w piątkowy wieczór. 15-latkowie kupili więc kilka piw i wybrali się na spacer po okolicy. Mieli ze sobą kij bejsbolowy, który miał im zapewnić “zabawę”. Chłopak, który jechał z naprzeciwka na rowerze, nie miał prawa wiedzieć, że uczniowie technikum właśnie wydali na niego wyrok. Najpierw zrzucili go z jednośladu, a później bili drewnianym kijem po głowie. “Zostałem skazany na dożywocie. A mordercy? Oni już chodzą na wolności. Nie ponieśli prawdziwej kary” — pisał ojciec skatowanego Michała w przejmującym liście, który ukazał się w mediach

14 marca 1997 r. 24-letni Michał Łysek wracał na rowerze do domu po odprowadzeniu kolegi. Do bloku, w którym mieszkał miał tylko kilkaset metrów
Na wybitnego studenta Uniwersytetu Jagiellońskiego napadło dwóch 15-latków uzbrojonych w kij bejsbolowy. Michał dostał kilka potężnych ciosów
Młody mężczyzna doczołgał się do mieszkania i stracił przytomność. — Tato, napadli na mnie — zdążył tylko powiedzieć do ojca Aleksandra, który otworzył mu drzwi
Dwa dni później Michał Łysek zmarł. 15-latkowie, którzy go napadli, trafili do zakładów poprawczych. Odzyskali wolność mając po 21 lat
“Budzę się i zasypiam z myślą o tym, co się stało. Nie ma na to lekarstwa. Zostałem skazany na dożywocie” — pisał we wzruszającym liście ojciec zamordowanego
Więcej takich artykułów znajdziesz na stronie głównej Onetu

Oskarżeni działali wspólnie i w porozumieniu z zamiarem zabójstwa, dokonywali podziału ról, szukali potencjalnej ofiary, myśleli o zatarciu śladów. Nie mieli zamiaru zabić, jednak liczyli się z tym, że uderzenie kijem baseballowym może spowodować śmierć — uzasadniał decyzję Sąd Rejony Wydziału Rodzinnego i dla Nieletnich dla Krakowa Podgórza.

15-letni Wojciech K. i Paweł T. mieli spędzić sześć lat w zakładach poprawczych. Był 1998 r., a kodeks karny nie przewidywał jeszcze wtedy innej kary dla osób w tym wieku — nawet jeżeli chodziło o najbrutalniejszą zbrodnię. A taką było morderstwo, którego dokonali w marcu 1997 r. przy ul. Do Wilgi w Krakowie.

Był piątek 14 marca, gdy Michał Łysek wracał na rowerze od kolegi, którego wcześniej odprowadził do domu. Wybitny, niezwykły, nieprzeciętny talent — to najczęściej powtarzające się określenia charakteryzujące 24-latka. Nic dziwnego — od najmłodszych lat przejawiał talent do matematyki i fizyki, był wielokrotnym laureatem olimpiad, dwukrotnym stypendystą MEN, kilka miesięcy spędził na stażu na Uniwersytecie Oksfordzkim.

Zobacz także: Zabili Jolę i pojechali na pizzę. O zbrodni maturzystów mówiła cała Polska
Do tego miał romantyczną duszę, co miało odzwierciedlenie w pisanej przez niego poezji, tłumaczeniu zagranicznych tekstów piosenek i fotografii, która była kolejną z jego pasji. Michał miał rozpocząć jeden z najpiękniejszych okresów w życiu. Kończył studia na Uniwersytecie Jagiellońskim, miał przedstawić rodzicom dziewczynę, którą poznał w Paryżu (pojechał tam na rowerze z Krakowa!) i wszystko wskazywało na to, że polska nauka będzie miała z niego wiele pożytku.

Wracający do domu Michał nie miał prawa przypuszczać, że wszystkie jego plany i marzenia zostaną bestialsko przekreślone w ciągu kilku chwil. W pewnym momencie 24-latek spadł z roweru w wyniku pierwszego uderzenia kijem bejsbolowym. W rękach trzymał go 15-letni Paweł T., a na czatach stał jego kolega Wojciech K. Obaj byli już pod wpływem alkoholu (wypili “na odwagę” po kilka piw) i realizowali wymyślony kilka godzin wcześniej plan. To były ułamki sekund — na głowę leżącego na ziemi Michała spadł drugi cios, potem kolejny i jeszcze jeden.

Twierdzili, że zabili, bo chcieli się wyszaleć — przyznawali potem funkcjonariusze, którzy przesłuchiwali 15-letnich napastników w policyjnej izbie dziecka. Gdy nastolatkowie dostali ankiety, w których mieli napisać o przyczynach agresywnego ataku, obaj oddali je puste.

Zobacz także: Zdobywał zaufanie dzieci, a potem je zabijał. “Ręcznikowy dusiciel” siał postrach w całej Polsce
Michał Łysek musiał być też nieprawdopodobnie silnym młodym mężczyzną. Nie stracił przytomności — udało mu się przejść kilkaset metrów i dotrzeć do bloku, w którym mieszkał z rodzicami. — Tato, napadli na mnie — powiedział do ojca Aleksandra, który otworzył mu drzwi. Był cały we krwi. Kilka chwil później 24-latek stracił przytomność. I już nigdy jej nie odzyskał. Po dwóch dniach pobytu w szpitalu Michał zmarł.

Przyszedłeś do domu, bo wiedziałeś, że tam będę, szukałeś mnie. Pewnie wierzyłeś, że tata Ci pomoże, że coś zrobi. A tata był kompletnie bezradny, całkowicie! Nawet nie zdajesz sobie sprawy, jakie to straszne uczucie: bezsilność. (…) Nawet gdy w łazience straciłeś przytomność, a ja podłożyłem Ci poduszkę pod głowę. I kiedy czekałem na pogotowie, a minuty wydawały się godzinami — pisał ojciec Michała we wzruszającym liście do syna, który ukazał się w “Gazecie Krakowskiej” w 2016 r.

W Krakowie rozpoczęły się poszukiwania sprawców. Minister sprawiedliwości wyznaczył nawet nagrodę za wskazanie zabójców Michała Łyska. Jak się później okazało, Paweł T. i Wojciech K. nie zakładali, że doprowadzili do śmierci swojej ofiary i chwalili się w szkole, że “nieźle pobili bejsbolami jakiegoś długowłosego”. Jednak nie wpadli w ręce policji przez makabryczne przechwałki, ale dzięki pracy nieżyjącego już dziennikarza Mirosława Koźmina, który swoimi kanałami dowiedział się, kto stoi za zabójstwem, o którym mówiła cała Polska.

Zobacz także: Zabójca czaił się na planie programu “997”. Reżyser nie wiedział, że zatrudnia mordercę
“Ta informacja pochodziła ze środowiska uczniowskiego jednego z nowohuckich techników, do którego uczęszczali sprawcy” – wspominał w rozmowie z “Super Expressem” Dariusz Nowak, długoletni rzecznik Komendy Wojewódzkiej Policji w Krakowie.

30 stycznia 1998 roku, Sąd Rodzinny i dla Nieletnich Krakowa-Podgórza zdecydował, że 15-letni zabójcy Michała Łyska trafią do poprawczaków. Kodeks karny nie przewidywał jeszcze wtedy surowszej kary dla osób w tym wieku. Z tak niskim wyrokiem nie mogło pogodzić się zarówno oburzone społeczeństwo, jak i rodzice zamordowanego, którzy nigdy nie usłyszeli od oprawców przeprosin, które można by uznać za szczere.

Budzę się i zasypiam z myślą o tym, co się stało. Nie ma na to lekarstwa. Zostałem skazany na dożywocie. A mordercy? Oni już chodzą na wolności, nie ponieśli prawdziwej kary. Byli nieletni. Wiem, że jeden z nich się ożenił, założył rodzinę. Ty też tak mogłeś” — pisał we wspomnianym liście z 2016 r. Aleksander Łysek.

W maju 2002 r. na wolność wyszedł Wojciech K., kilka miesięcy później z wolności cieszył się Paweł T., którego rodzina wnioskowała o wcześniejsze zwolnienie z zakładu poprawczego. “Jakby mi ktoś splunął mi w twarz… Rodzina tego chłopaka nie ma poczucia przyzwoitości. Jak można starać się o coś takiego dokładnie w pięć lat po zabójstwie?!” — dziwił się Aleksander Łysek, ojciec zamordowanego.

Kilka dni po zabójstwie Michała Łyska przez Kraków przeszedł Marsz Milczenia przeciwko przemocy. Wzięło w nim udział ponad 100 tys. poruszonych krakowian. Rok po zabójstwie Michała Łyska znowelizowano kodeks karny.

Dla upamiętnienia Michała Łyska Uniwersytet Jagielloński postanowił ufundować coroczne stypendium dla najlepszego matematyka, przyznawane w rocznicę jego tragicznej śmierci.

Zobacz także: Tillie Klimek, polska morderczyni z Chicago. Truła bigosem z arszenikiem
“Pamiętasz, oglądaliśmy kiedyś program o przeszczepie organów. Powiedziałeś, że gdyby Tobie coś się przydarzyło, chciałbyś pomóc komuś innemu. Więc gdy lekarz zapytał mnie i mamę o to, zgodziliśmy się” — pisał w liście do Michała jego tata Aleksander. Serce, nerki i twardówki oczu Michała wciąż pracują.